بتادین

پوویدون آیوداین (POVIDONE IODINE) یا همان بتادین (BETADINE) یک یدوفور است. بتادین یکی از مواد ضد عفونی‌کننده قوی می ‌باشد که به ‌طور گسترده برای ضد عفونی و پانسمان زخم ‌ها بکار می‌رود. در این ماده، اثرات تحریک‌کنندگی ید کاهش یافته ‌است. یدوفور (IODOPHOR) شامل ید و یک عامل حل‌کننده مانند پوویدون یا سورفکتانت است که وقتی به صورت محلول است ید آزاد می‌کند. بتادین نسبت به ید گزینه مناسب تری برای ضد عفونی سطح پوست و زخم ‌ها است. زیرا در روند التیام اثر منفی بر جای نگذاشته و با در اختیار داشتن ید فعال کافی اثر پایدارتری دارد. مزیت آنتی سپتیک‌ های حاوی ید، گستردگی فعالیت ضد میکروبی آن ها (کشتن اغلب عوامل بیماری زا حتی اسپور ها) می ‌باشد.
دو نوع آن شامل بتادین سبز (محلول%۱۰) و بتادین قهوه ای یا اسکراب (محلول %۵/۷) می باشد.

فرمول شیمیایی بتادین

کاربرد بتادین چیست؟

به طور کلی بر روی زخم ها (خراش، سوختگی و بریدگی) و همچنین برای جلوگیری یا درمان عفونت های موضعی که از طریق پوست ایجاد می شوند استفاده می شود. محلول های کمتر از %۳ آن برای سوزاک و التهاب های چشم استفاده می شود. نقش دیگر آن مقابله با ویروس HIV و هرپس سیمپلکس می باشد.

همانطور که گفته شد بتادین بر دو نوع است و کاربرد هر یک عبارت است از:
بتادین سبز %۱۰: محلول آنتی سپتیک می باشد و برای سطوح زنده از جمله زخم های بدن مناسب است. این محلول از بین برنده باکتری‌ های گرم مثبت و گرم منفی، قارچ ‌ها، ویروس ‌ها و اسپور ها (به دلیل وجود ترکیبات ید دار) می باشد. برای ضد عفونی نمودن زخم‌ ها ۵ الی ۶ دقیقه این ترکیب روی پوست قرار گرفته و بلافاصله با محلول نرمال سالین از محل پاک می‌شود. این ماده در جراحی ها بکار می رود.
بتادین قهوه‌ ای یا اسکراب %۷٫۵: برای اسکراب نمودن پوست بیمار در عمل ‌های جراحی بکار می ‌رود و حاوی مواد شوینده نیز می ‌باشد که منجر به تشکیل حباب و ایجاد لغزندگی و لیزی می شود. قبل از عمل های جراحی برای دست و بعد از آن برای مراقبت از بیمار استفاده می شود.

نحوه استفاده از بتادین چگونه است؟

  • قبل و بعد استفاده از آن برای زخم ها از شستشو دهنده زخم استفاده کنید. بعد از شستشو محل را کاملا خشک کنید. بعد از استفاده از بتادین محل را خشک و سپس آن را با پانسمان ببندید.
  • نباید این محلول را به مدت طولانی استفاده کرد.( کمتر از ۶-۷ دقیقه)
  • نباید حجم زیاد از این محلول را روی زخم بریزید.( حدودا کمتر از ۱۰ میلی لیتر)
  • از رقیق کردن دارو در هنگام استفاده و یا قبل از آن باید خودداری شود.
  • از استعمال داخلی آن و تماس با چشم جداً خودداری کنید.
  • نباید بتادین را روی زخم باز بریزید تا به بافت های بدن برسد. بلکه باید در شرایطی که وارد زخم نشود استفاده کنید.
  • باید توجه نمود که برای استعمال آن در سوختگی‌ های شدید با پزشک خود مشورت کنید.
  • در صورت حساسیت به ید با پزشک خود مشورت کنید.
  • از تجمع آن در چین خوردگی ها و تشکیل حوضچه در زیر بدن بیمار بستری شده جدا اجتناب نمایید.

عوارض جانبی بتادین چیست؟

هر دارویی عوارض جانبی دارد و بتادین نیز از این قاعده مستثنی نیست ولی به ندرت ممکن است که این عوارض جانبی در شما بروز پیدا کند. آن موارد هم اغلب زمانی است که شما به ید حساسیت داشته باشید.
بتادین در صورت تماس با بافت ‌های زنده داخل زخم (مانند عضلات و…) با تخریب آن ‌ها موجب تأخیر در بهبودی زخم و ایجاد بافت جوشگاهی می‌شود و حساسیت‌ های موضعی نیز ایجاد می‌کند.(به خاطر آزاد کردن ید)

بتادین

توجه: موارد زیر بسیار نادر می باشند:

  • علائم آلرژی مانند خارش، قرمزی پوست، تورم، تاول زدن
  • خس خس، سفتی در قفسه سینه یا گلو در تنفس، بلع یا صحبت کردن
  • سوختگی غیرمعمول، تورم دهان، صورت، لب، زبان یا گلو
  • قرمزی در محل مورد استفاده

شرایط نگهداری بتادین چگونه است؟

  • دور از نور نگهداری شود.
  • دور از دسترس اطفال نگهداری شود.
  • زیر ۳۰ درجه سانتی گراد نگهداری شود.
  • از یخ زدگی آن جلوگیری شود.